Bu yazıda duruş bozukluğu ile ilgili akla ilk gelen sorulara basit ve anlaşılır yanıtlar vermeye çalışacağı/. Duruş bozuklumu en basit ifadesizle vücudumuzun asimetrik ve orantısız oluşu olarak İfade edilebilir. Aşağıdaki resimlere bakıldığında abartılmış şekilde Çözler önüne serilen duruşlardan hangilerinin asimetrik yada orantısız olduğunu tespit etmek son derece kolaydır.
Duruş bozuklukları farklı şekillerde ortaya çıkabilir aşağıdaki resimlerdeki sırayla şu bozukluklar görülmektedir:
Skolyoz
Omurganın sağa sola kavislenmesi ya da kendi ekseni etrafında dönmesi İle görülen bozukluktur.
Bel düzleşmesi
Belde görülen normal kavisin azalması ile görülen bozukluktur.
Hiperlordoz
Bel kavisinin normalden daha fazla olması İle görülen bozukluktur.
Kifoz
Sırt ve omuzların öne doğru yuvarlanması İle görülen bozukluktur.
Boyun düzleşmesi
Başın öne uzanması ve boyun kavisinin azalması İle görülen bozukluktur. Eğer, duruş bozukluğu herkes tarafından fark edilecek kadar ilerlemişçe kişinin genellikle ağrı, gerginlik ve uyuşma gibi yakınmaları mevcuttur. Bu yakınmalar omurganın farklı yerlerinde, omuzlarda, kollarda ya da kalça bölgesinde etkisini gösterebilir. En doğru ve etkin yaklaşım duruş bozukluğunu erken fark edip gelişmemesi için önlem almaktır.
Duruş bozukluğu nasıl fark edilir?
Duruş bozukluğunu fark etmek maalesef, sanıldığı kadar kolay bir olgu değildir, konunun anlaşılabilmesi için bu bölümün özellikle dikkatli okunmasını öneriyoruz.
Vücudumuzun bütün dokuları, yapılarında var olan alıcılar sayesinde, beynimize kendi durumları hakkında sürekli veri gönderirler. ÖrneÄŸin, gözlerinizi kapatsanız dahi elinizin hangi pozisyonda olduÄŸunu %100′e yakın bir netlikte bilebilirsiniz. Bunun nedeni, elinizi oluÅŸturan kemikler, eklemler, baÄŸlar ve kaslarda yer alan alıcıların sürekli kendi durumları ile İlgili veri göndermesidir ancak beyin her an bütün dokulardan gelen verilere avnı anda dikkatini veremez. Siz gözlerinizi kapatıp elinize odaklanana kadar buradan gelen verilerin farkında olmazsınız çünkü beyninize bu alıcılardan her gün milyonlarca kez benzer veriler gitmektedir ancak olaÄŸan üstü durumlar dikkatinizi bu noktaya çeker. Beyin öncelikle önem verdiÄŸi konulara odaklanır ve bu sorunların çözümü için çaba harcar.
Peki, bütün bunların duruş bozukluğu ile ne ilgisi var?
Eğer duruş bozukluğunuz zaman içinde ve yavaş yavaş gelişmişse
omurganızda ver alan eklem ve kaslardan gelen veriler alışılmış ve sıradan veriler gibi İşlem görecektir. KiÅŸi aynada kendi vücuduna dikkatle bakana ya da bir uzman tarafından fark edilene kadar bir surun yokmuÅŸ gibi hayatına devam edecektir. KiÅŸi normalden sapmış olan bu duruÅŸu kendi duruÅŸu olarak benimseyecek soranlara “bu benim normal duruÅŸum” diyecektir.
Artık beyinde vücuttan gelen verilerle ÅŸekillenen ve bedenimizi temsil eden “vücut imajı” bu ÅŸekilde İşlenmiÅŸtir ve kiÅŸi bu duruÅŸu özümsemiÅŸtir. Bu noktaya ulaşıp duruÅŸ bozukluÄŸu yerleÅŸik hale gelmeden tedbir almak en doÄŸrusudur DuruÅŸ bozukluÄŸu ilerleyip bazı dokular zorlanana kadar geçen bu süreç en kritik dönemeçtir. Beyin bir dokunun yaralanma ihtimaline karşı son derece hassas yaklaşır eÄŸer bir doku zorlanıyorsa bu dokudan gelen uyarılara geçte olsa mutlaka reaksiyon verilecektir. Bu reaksiyon genellikle boyun-sırt ve bel aÄŸrısı olarak kendini gösterir.
EÄŸer;
— Daha önce yapabildiğiniz bir hareketi yapmakta zorlanıyorsanız.
— Özellikle boyun, sırt ve bel bölgesinde düşük şiddetli ağrılar veya kaslarınızda gerilimler hissediyorsanız.
— Aynada kendinizi izlerken, her seferinde dik durmak üzere duruşunuzu düzeltme ihtiyacı hissediyorsanız,
— Çevrenizden duruşunuz ve hareketlerinizle İlgili eleştiriler alıyorsanız,
— Denge sorunları yaşıyorsanız ve sık sık düşüyorsanız, duruş bozukluğu sorununuz olabilir.
Duruş Bozukluğum varsa, çözüm mümkün mü?
Soruya verilecek en kestirme cevap evettir. Aşağıdaki çözüm basamaklarının eş zamanlı olarak uygulamaya konması gerekmektedir.
1.DuruÅŸ bozukluÄŸu analiz edilmelidir.
2.Analiz sonucuna göre özel bir eg zersiz/fizyoterapi programı çizilmelidir.
3.Doğru duruş kazanıldıktan sonra günlük hayata devamı sağlanmalıdır.
4.Yaşam ve çevre koşullarında doğru duruşa uygun ergonomik düzenlemeler yapılmalıdır.
1. Duruş bozukluğu nasıl analiz edilir?
İlk adım duruş bozukluğunun doğru şekilde analiz edilmesidir. Bu analiz basit bir gözlemle yapılabileceği gibi teknolojik cihazlar yardımıyla laboratuar ortamında da yapılabilmekledir. En sık kullanılan yöntem, fotoğraf ya da video görüntüleri üzerinden yapılan kapsamlı incelemelerdir.
Gözlemle tespit edilen bozuklukların hangi eklemleri ya da kasları etkilediği ise fiziki muayene sonucu bulunabilir. Fiziki muayenede kişiden belirli hareketleri yapması istenir, bazı eklemler pasif olarak hareket ettirilir ya da bazı dokuların gergin olup olmadıkları elle tespit edilir. Problemin doğru şekilde analiz edilmesi doğru çözüm için anahtar oluşturacaktır, bu kayıtlar daha sonra ilerleme raporlarına referans teşkil edecektir.
2. Analiz sonucuna göre özel bir program nasıl belirlenir?
Duruş bozukluğu analiz edildikten sonra, kapsamlı ve kişiye özel bir egzersiz programı belirlenir. Ancak, duruş bozukluğu eklemlere özel bir müdahaleyi gerektiriyorsa bu durumda manuel fizyoterapi ve bantlama gibi farklı uygulamalar devreye girebilir, örneğin gözlem sonucu öne eğilemediğini tespit ettiğimiz kişinin bu hareketi yapamamasının pek çok nedeni olabilir. Bu nedenleri tespit etmek için özel testler ve manevralar kullanılmaktadır.
-Örneğin ayak bileği, dizler, kalça, bel bölgesindeki yumuşak dokular esnekliğini kaybetmiş olabilir.
-Omurgadan köken alan sinir lifleri ya da siyatik sinir esnekliğini kaybetmiş olabilir.
-Ayak bileği, kalça ve bel bölgesindeki eklemlerde hareket kısıtlılığı olabilir.
Sorun hangi dokudaysa ona uygun yaklaşımlar seçilir.
DuruÅŸ bozukluÄŸu olan kiÅŸi herkes için önerilen standart egzersizleri yaparak soruna çözüm bulamaz, kendi durumuna uygun bir egzersiz programı kesinlikle daha etkin sonuç verecektir. DuruÅŸ bozukluÄŸu olan kiÅŸiler henüz bir saÄŸlık sorunu yaÅŸamıyorlarsa “SaÄŸlıklı Birey” olarak kabul edilirler, direk fizyoterapistlere baÅŸvurup duruÅŸ bozukluÄŸu konusunda hizmet alabilirler. Durum ciddi boyutlarda İse deÄŸerlendirmeyi yapan fizyoterapist, kiÅŸiyi daha ileri kontroller ve konsültasyon İçin ortopedi konusunda uzman bir doktora yönlendirecektir.
3.Doğru duruş kazanıldıktan sonra günlük hayatta devamlılık nasıl sağlanır?
Hatalı bir duruşu, doğrusu ile değiştirmek İçin, kazanılan doğru duruşun devam ettirilmesi sık ve uzun süreli tekrarla mümkündür, Beynimizde bozulan vücut imajı doğru duruş halinde gelen veriler sayesinde yeniden düzeltilir, adeta resetlenir. Kalıcı değişim ancak beynimizdeki vücut imajının değiştirilmesi ile mümkündür. Bu nedenle fizyoterapi/egzersiz/pilates/ yoga seansları ile kazanılan doğru duruşun gün boyu mümkün olduğunca devam ettirilmesi gerekir. Günlük hayatın karmaşası içinde doğru duruşu günlük hayatla devam ettirmek üzere pek çok yardımcı teknik ve araç geliştirilmiştir. Bazen bu araçların kullanımı da gerekebilir. Son yıllarda korse kullanımı yaşattığı zorluklar nedeniyle giderek azalmış, sesli/titreşimli uyarı veren cihazlar, kompresyon tshirtleri ile farklı bantlama alternatifleri daha ön plana çıkmıştır.
4. Yaşam şeklimiz ve çevre koşulları doğru duruşa imkan verecek şekilde nasıl düzenlenir?
Modern hayatın en büyük sorunlarından biri oturma süresinin artmasıdır. Evde, işle ve bu ikisi arasında gidip gelirken farklı şekillerde de olsa oturmak zorunda kalırız, Hareket etmek üzere tasarlanmış insan vücudunun bu çerçevede en büyük düşmanı uzun süre statik ve hareketsiz kalmaktır. Hareketsiz yaşam koşullarından en olumsuz etkilenen yapı maalesef omurgamızdır. Günlük yaşam koşulları omurgamızı doğru kullanmaya İmkân verecek şekilde düzenlenmeli, uzun süre hareketsiz kalmamaya özen gösterilmelidir.
örneğin bilgisayarlı çalışma ortamında şu düzenlemeler yapılmalıdır.
• Tezgah başında ya da ütü yaparken uzun süre ayakta kalacaksanız bir ayağınızın altına mutlaka bir tabure alın.
• Çantanızı simetrik ya da el değiştirerek taşıyın ve olabildiğince hafif olmasına özen gösterin.
• Bir yükü kaldırırken önce diz çökerek alçalın ve çocuğunuzu kucakladıktan sonra doğrulun.
Bu ve buna benzer pek çok öneri günlük hayatla duruşunuzu düzeltmede yardımcı olacaktır.
Kas iskelet sisteminde belirgin bir travma ya da darbe olmaksızın yaşanan bel-boyun-sırt ağrısı gibi sorunların kalıcı çözümü duruş analizi ve sonrasında alınacak tedbirlerle mümkündür.
Yazılar: çözüm mümkün mü?, Bel düzleşmesi, Duruş bozukluğu nasıl analiz edilir?, Duruş bozukluğu nasıl fark edilir?, Duruş Bozukluğum varsa




