Fasial Hiperpigmentasyon (Yüz Lekeleri) deri renginde koyulaşmayı belirten genel bir terimdir. Lokal (Yerel) olabileceği gibi yaygın da olabilir. Genellikle derinin rengini veren melanin adlı renk maddesinin üretildiği melanosit hücrelerinin sayılarında ve fonksiyonlarında artma sonucunda oluşan deri renginde koyulaşmayı ifade eder. Çoğunlukla iyi huylu bir durum olmasına rağmen bazı durumlarda altta yatan önemli bir hastalığın göstergesi olabilir.
Hiperpigmentasyon (Leke) özellikle insanlar arasında sosyal etkileşim ve iletişimde önemli rol oynayan yüz bölgesinde yerleştiğinde, kozmetik ve psikososyal sorun oluşturarak yaşam kalitesin kötü yönde etkiler. Leke oluşumunda güneş ışınları, kozmetik ürünler, hormonların etkileri en sık suçlanan etkenlerdir. Lekeye (Pigmantasyona) neden olan etkeni bulmak her zaman olası değildir ve giderilmesi güç ve uzun uğraşılar gerektirir. En sık yüz pigmantasyonuna (leke) neden olan hastalıklar arasında melezme, post inflama-tuvar hiperpigmatasyon (PİH),ilaçlara bağlı olarak oluşmuş lekeler sayılabilir.
Melazma
Chloasma ve Gebelik Maskesi olarak da bilinen melasma yüzde, boyunda ve ön kollarda düzensiz lekeler ve benekler olarak yaygın görülen ve sonradan oluşan sınırları belirgin hiperpigmentasyon (Leke) durumudur. Kadınlarda daha sık görülürken % 10 oranında erkeklerde de gorülebilir.Melaznıanın oluş nedeni kesin olarak bilinmemekle beraber pek çok neden oluşumundan sorumlu tutulmaktadır. En önemlileri, melazmaya genetik yatkınlık ve güneş ışınlarına (Ultraviole ışınlarına) maruz kalmaktır. Gebelik, doğum kontrol haplarının kullanımı ve bazı kozmetik ürünlerinin kullanımı oluşumunda etkili olan diğer ncdenlerdir. Doğum sonrasında oluşması nedeniyle gebelik maskesi olarak da bilinir.
Melasma lezyonları sadece güneşe maruz kalan deride meydana gelir. Kahverengi, gri ve hatta mavi olan lekeler düzensiz şekilde beneklere dönüşürler. Lezyonlar doğrusal veya bir yıldız patlaması dağılımı şeklinde oluşabilir.
Klinik muayenelere dayanarak üç çeÅŸit dağılım ÅŸekli vardır. Yüz merkezli yapı en yaygın ortaya çıkan biçimidir ve melasma hastalarının 2/3′ünde ortaya çıkar. Alnı, burnu, çeneyi ve yanağın iç kısmını kapsar. Yanak tutulumu % 20′ sinde, çene tutulumu ise % 15′ inde ortaya çıkar. Tedaviye baÅŸlamadan önce hangi histolojik melasma ripinin meveut olduÄŸunu belirlemek önemlidir. Wood Lambası kullanılarak yapılan muayenede lekenin derinliÄŸi saptanır. EÄŸer melasma dermal (derin) yerleÅŸimliyse pigment rengini açmak için yapılabilecekler kısıtlıdır.
Yinede yerleşim yeri ne olursa olsun güneşe maruz kalma minimuma indirilmeli ve cildi UV ışınlarından korumak için günlük yüksek koruma faktörlü güneş koruyucuları kullanılmalıdır. Epidermal (yüzeyel) tipli melasma hastalarında renk açıcı maddeler uzun süreli kullanıldığında faydalı olabilir. Uygulanacak tedavi, klinik durumun ağırlığı, hastanın işbirliği, tedaviye uyumu, ekonomik alım gücü vb. değişkenlere göre hekim tarafından belirlenir. Melasmaya eğilimli bayanların sık gebelikten kaçınmaları çok önemli bir koruyucu önlemdir.
Hastalıkta melanositler ultraviyole ile kolayca uyarılabldiği için hastaların güneş ışınlarından ve ultraviyole kaynaklarından (solaryum v.s.) kaçınılması, yüksek faktörlü
güneş koruyucu kremler kullanılması gerekir.
LEKEDE KULLANILAN SAĞALTIM YÖNTEMLERİ
Kimyasal Peeling
Peeling, cilt yüzeyinin uyarılmaşıdır. Bu suretle cildin ölü tabakası atılır, altderideki kan dolaşımı, hücre üretimi ve kollajen doku canlanır. Cildin düzeltilmesi söz konusu olduÄŸunda en temel yöntemlerin başında ‘peeling’ gelir. Kırışıklıklar, akneler, iz ve leke tedavilerinin tümünde, çeÅŸitli peeling yöntemleri kullanılır, Tüm çeÅŸitlerinin ortak noktası, cilt yüzeyinin yani üstderinin kontrollü bir ÅŸekilde soyulmasıdır. Uyarılmaya, soyulmaya, yeni dokular oluÅŸmaya baÅŸladıktan sonra, cilt daha parlak ve düzgün görünmeye baÅŸlar. Düzenli uygulamayla ince çizgi ve kırışıklıklar giderilebilir, cilt tonu ve yapısı geliÅŸme gösterir, güneÅŸ hasarları sonucunda oluÅŸan lekeler yani pigment düzensizlikleri iyileÅŸtirilebilir, kalMIaÅŸan deri incelir ve sivilce izleri tedavi edilebilir. Hastalar birkaç peelingden sonra, ciltlerinde canlanma lekelerde açılma ve ince çizgilerde hafifleme olduÄŸunu fark ederler.
Karbon maske ile lazer peeling
Yaz mevsimi kimyasal peeling için uygun dönem değildir.Bu yöntemle ciltteki ölü ve hasarlanmış deri tabakasının atılıp sağlıklı deri tabakasına ulaşmak amaçlanır. Mat soluk cilt yapısına sahip olanlar, cilt lekeleri bulunanlar, ağız ve göz çevresinde yüzeysel kırışıklıkları olanlar uygun hasta guruplarıdır. Ancak diğer tüm cildi soyma yöntemleri gibi yaz aylarında uygulanamazlar. Bu tip olgularda yaz aylarında da rahatlıkla uygulanabilen Karbon Maske ile Q-Swich lazer peeling altarnatif bir yöntemdir.Her cilt tipine ve her mevsim yapılabilen bir işlemdir.Bu uygulamalar mutlaka hekim tarafından yapılmalıdır.
Cilt bakımı
Cildimiz güneş ışınlan, olumsuz çevre koşulları, uzun süreli rahatsızlıklar ve ilaç kullanımları, hormonlu gıdalar, dengesiz beslenme, sigara gibi etkenlerle yıpranır. Doğal olan yaslanma süreci ise hormonal ve genetik ailesel) faktörlere de bağlı olarak yasam boyunca devam eder. Zamanla cildimizde kırışıklıklar, renk değişikliği (sararma, kahverengi lekeler, ince kırmızı damarlanmalar) gevşeklik ve esneklik kaybı gözlenir. Bu durum bakımsızlıkla birleştiğinde gözle görülür şekilde hızlanır ve derinleşir. Bununla beraber, zamanın ve olumsuz faktörlerin cildimizde yaptığı tahribatı yumuşatmak ve geciktirmek elimizdedir! Cildinizi güzelleştirmek için yapabileceğiniz çok şey var. Bu yöntemler cildinizi doğru tanımaktan başlayan ve cildin ihtiyaçlarına yönelik bakım ve uygulamaları içeren bir süreci kapsar. Uzman kişilerin size önerip titizlikle uygulayacakları profesyonel cilt bakımı, ev bakımınızda kullanmanızı önerecekleri cilt bakım ürünleri, sağlıklı ve taze bir cilde sahip olmanıza yardımcı olacaktır.
Fraksiyonel Lazerler
2005 yılında Dr. Andcrson tarafından Fraksiyonel lazer teknolojisinin dünyaya tanıtılmasıyla yeni bir dönem başladı. Cildi soymadan, ciltte lazer ışınlarıyla mikro kanallar açılarak da, cildin alt katmanlarına inilebileceğini ve böylece ciltte kırışıklıkların, gözeneklerin, lekelerin giderilebileceğini ve kollajen sentezinin uyarılarak cilt sıkılaşmasının sağlanacağını ispatladı. İyileşme süresinin kısalığı ve yan etkilerin çok az olması, bu sistemi bir anda çok tercih edilen ve aranan bir sistem haline getirmiştir.
Fraksiyonel Lazer Nasıl Çalışır?
Fraksiyonel lazer teknolojisi ile çok ince bir lazer ışığı kullanılarak cilt üzerinde .lazer ışığının minik sütunlar halinde deride ısı hasarı yaratması ile , birbiri ardına binlerce iğne deliği gibi delikler açılır. Cildin sadece belli bir kısmı lazer ışınlarına hedef olarak etkilenir. Bu sucun halindeki ısı hasar alanlarına, mikrotcrmal tedavi bölgeleri {iVİTB} denir. Fraksiyonel teknolojilerde MTB akınlarının etrafındaki deri alanı sağlam kalır.
Deliklerin aralarında etkilenmeyip sağlam kalan bu dokular iyileşme sürecinin çok hızlı olmasını sağlamaktadır, İyileşme süreci sırasında yeniden yoğun kolajen oluşumu tetiklenmekte, bu da cildin gerginleşmesini ve elastikiyetinin artmasını sağlamaktadır. Bunun sonucunda akne izlerinin belirginliği azalmakta, kırışıklıklar giderilmekte, gözenekler sıkışmakta, cilt daha canlı ve genç bir görünüm kazanmakta
Cilt Lekelerinin Tedavisinde Fraksiyonel Lazerlar;
Bu amaçla kullanılan fraksiyonel C02 ve Krbiyum-Yag laserlerle güneş lekeleri önemli oranda giderilebilişyor. Lazerler lekeli doku üzerine uygulandığında dokudaki pigmetnt hücrelerini parçalar. Parçalanan bu pigmentler yavaş yavaş cildin savunma hücrelerince uzaklaştırılır. Ve leke azalır ya da kaybolur..
MIKRONEEDLING (DERMAL TERAPÄ°, DREMAROLLER) UYGULAMALARI
Dermaroller, dünyada “mesoroller” ve “mkroneedling” isimleri ile de bilinmektedir. Silindirik bir tamburun üzerine dizilmiÅŸ son derece ince, özel olarak hazırlanmış 192 adet çelik iÄŸneden oluÅŸur, iÄŸnelerin boyları cildin sorununa göre deÄŸiÅŸir(leke, kırışıklık, çatlak tedavisi, saç dökülmesi terapisi v.b.)Ä°ÄŸne boyutları O.25mm,0.5mm,l mm, 1,5mm,2mm ÅŸeklindedir. Dermaroller cilt üzerine uygulandığında lcm. karede yaklaşık 250-300 kadar mikro. Kanallar kapanmadan önce deri yüzeyine uygulanan topikal kremler veya solüsyonlar mikro kanallar aracılıyla cildin içine yaklaşık 200 kat daha fazla geçiÅŸ kanallar açar. Açılan mikro kanallar cilt tarafından yaralanma olarak algılanır. Vücudun yara tamir mekanizması uyarılır ve cilt kendi kendini tamir eder. Yeni kollajen ve baÄŸ dokusu sentezi baÅŸlar ve cilt yenilenir.
Doğal yara iyileşme mekanizmasını harekete geçirerek ve deride yeni kollajen oluşumunu artırarak etkili olur. Ayrıca açılan mikro kanallardan tedavi amacıyla kullanılan ilaçların deriye emiliminin artmasını ve lekenin giderilmesini sağlar.
Q-switched Nd: YaÄŸ lazer ve leke melazma tedavisi
Q-switched Nd: YAĞ lazerdermatolojik ve estetik uygulamalar için 4 farklı dalga boyu üretme kapasitesine sahiptir. Foto-mekanik bu sistemle pigmentli birçok lezyon tedavi edilebilmektedir. Q-switched Nd: YAĞ lazer lazer ışığının kuvvetli pulslarını kullanarak pigmentleri etrafındaki sağlıklı dokuya zarar vermeden tamamen yok eder. Melanozomlar ve dövme panikülleri lazer ışığına maruz kaldıklarında, vücudun doğal drenaj sistemi tarafından emilen ufak parçalara bölünürler. Çok yönlü kullanıma sahip Q-switched Nd: YAĞ lazer cildi soymaksızın melasma tedavisinde kullanılmaktadır. Melazmadan, solar ve senil lentigoya, posttravmatik hiperpig-mentasyona kadar tüm leke tedavilerinde kullanımı anlam taşımaktadır. 7-10 gün tedavi aralıklarıyla leke ve melazmada istenen sonuca ulaşılana dek güvenle uygulanabilir.
